Οι διοικούντες (π.χ. διαχειριστές, ΔΣ/CEO, εκκαθαριστές, και όσοι ασκούν στην πράξη διοίκηση) μπορεί να ευθύνονται προσωπικά και αλληλέγγυα για συγκεκριμένα φορολογικά χρέη της εταιρείας, αν:
- είχαν την ιδιότητα στον κρίσιμο χρόνο,
- το χρέος έγινε ληξιπρόθεσμο κατά τη θητεία τους (ή προκύπτει από έλεγχο για την περίοδο που διοικούσαν)
- υπάρχει υπαιτιότητα (τεκμαίρεται, αλλά μπορούν να αποδείξουν το αντίθετο).
Για ποιους φόρους υπάρχει ευθύνη
- Φόρος εισοδήματος (και τέλος επιτηδεύματος).
- Παρακρατούμενοι φόροι (π.χ. μισθωτών, μερισμάτων κ.λπ.).
- Επιρριπτόμενοι φόροι (π.χ. τέλος κινητής, Φόρος Διαμονής, περιβαλλοντικό τέλος πλαστικής σακούλας κ.ά.).
- ΦΠΑ.
- ΕΝΦΙΑ.
- Τόκοι/προσαυξήσεις/πρόστιμα που «ακολουθούν» τους παραπάνω φόρους (όχι τα αυτοτελή πρόστιμα διαδικαστικών παραβάσεων του ΚΦΔ).
Δεν θεμελιώνεται ευθύνη για τέλη χαρτοσήμου, Φόρο Συγκέντρωσης Κεφαλαίου, πρόστιμα παλαιών καθεστώτων ΚΒΣ κ.ά. που δεν κατονομάζονται ρητά.
Ποιοι μπορεί να ευθύνονται
- Εκτελεστικός πρόεδρος, διευθύνων σύμβουλος, διαχειριστής, γενικός διευθυντής, εντεταλμένος στη διοίκηση, εκκαθαριστής.
- Και όποιος ασκεί «εν τοις πράγμασι» διοίκηση/διαχείριση, ακόμη και χωρίς επίσημο τίτλο.
- Για υποκαταστήματα αλλοδαπών, οι νομικοί εκπρόσωποι που δηλώνονται στο ΓΕΜΗ θεωρούνται διοικούντες.
Κρίσιμος χρόνος – πότε υπάρχει η ευθύνη
- Η οφειλή θεωρείται ληξιπρόθεσμη με τη λήξη της νόμιμης προθεσμίας καταβολής (εισόδημα/ΦΠΑ/παρακρατούμενοι/ΕΝΦΙΑ κ.λπ.).
- Αν προκύπτει από έλεγχο: υπεύθυνοι είναι όσοι είχαν ιδιότητα + υπαιτιότητα στην περίοδο στην οποία ανάγεται η οφειλή (όχι κατ’ ανάγκη όταν βεβαιώθηκε/έγινε ληξιπρόθεσμη).
- Ρυθμίσεις: αν μια οφειλή ρυθμιστεί, ευθύνεται και ο διοικών κάθε φορά που δόση της ρύθμισης γίνεται ληξιπρόθεσμη ή όταν χάνεται η ρύθμιση—εφόσον συντρέχει υπαιτιότητα.
Υπαιτιότητα (το «κλειδί»)
- Τεκμαίρεται λόγω ιδιότητας, αλλά είναι μαχητό: ο διοικών μπορεί να αποδείξει ότι δεν ευθύνεται (π.χ. δεν είχε πραγματικό έλεγχο, δεν συμμετείχε, υπήρξαν ανυπέρβλητα εμπόδια, αμετάκλητες δικαστικές αποφάσεις κ.λπ.).
- Για παλιές υποθέσεις, η έλλειψη υπαιτιότητας κρίνεται με ειδικά αιτιολογημένη πράξη της Φορολογικής Διοίκησης κατόπιν αίτησης.
Συχνές Ερωτήσεις
Checklist για διοικούντες
- Έλεγχος εμπρόθεσμης απόδοσης παρακρατούμενων και ΦΠΑ.
- Παρακολούθηση προθεσμιών δόσεων και ρυθμίσεων.
- Τεκμηρίωση αρμοδιοτήτων/εξουσιών (πρακτικά ΔΣ, καταστατικό, ΓΕΜΗ).
- Διαδικασίες για ελέγχους (διαθεσιμότητα βιβλίων/στοιχείων).
- Ασφαλιστικές/συμβατικές δικλίδες για εν τοις πράγμασι διοίκηση.
Χρειάζεστε έλεγχο κινδύνου αλληλέγγυας ευθύνης;
Η Accountwave χαρτογραφεί τις οφειλές, τον «κρίσιμο χρόνο» και τα πρόσωπα με κίνδυνο έκθεσης, και προτείνει πρακτικό πλάνο συμμόρφωσης/άμυνας.
Επικοινωνήστε μαζί μας συμπληρώνοντας την ακόλουθη φόρμας ενδιαφέροντος.
